Η παραγωγή των βάσεων της εκκλησιαστικής οκτωηχίας περιλαμβάνει τρεις κύριες φάσεις: την Α’, τη Β’ και τη Γ’ παραγωγή. Ας δούμε τις διαφορές τους:
Α’ Παραγωγή
Η Α’ παραγωγή των βάσεων καθορίζει τις αρχικές βάσεις των ήχων με βάση το πεντάχορδο (τροχό) που συναντάται είτε από τον φθόγγο νη είτε από τον φθόγγο δι. Οι βάσεις των κυρίων ήχων είναι οι εξής:
- Ο Α’ ήχος έχει βάση τον φθόγγο Κε.
- Ο Β’ ήχος έχει βάση τον φθόγγο άνω Ζω.
- Ο Γ’ ήχος έχει βάση τον φθόγγο άνω Νη.
- Ο Δ’ ήχος έχει βάση τον φθόγγο άνω Πα.
Για το χαμηλό πεντάχορδο νη-δι, οι βάσεις των πλαγίων ήχων είναι οι εξής:
- Ο πλάγιος του Α’ ήχος έχει βάση τον φθόγγο Πα.
- Ο πλάγιος του Β’ ήχος έχει βάση τον φθόγγο Βου.
- Ο πλάγιος του Γ’ ήχος έχει βάση τον φθόγγο Γα.
- Ο πλάγιος του Δ’ ήχος έχει βάση τον φθόγγο Δι.
Β’ Παραγωγή
Η Β’ παραγωγή των βάσεων προέκυψε από την ανάγκη να μεταφερθούν οι βάσεις σε χαμηλότερους φθόγγους για να είναι πιο λογικές και πρακτικές για την εκτέλεση των μελωδιών. Οι βάσεις που ανήκουν στο δεύτερο πεντάχορδο (δι-άνω πα’) μεταφέρθηκαν ως εξής:
- Η βάση του πλ. του Δ’, από το φθόγγο Δι, μεταφέρθηκε στον Νη.
- Η βάση του Α’, από το φθόγγο Κε, μεταφέρθηκε στον Πα.
- Η βάση του Β’, από το φθόγγο άνω Ζω, μεταφέρθηκε στον Βου.
- Η βάση του Γ’, από το φθόγγο άνω Νη, μεταφέρθηκε στον Γα.
- Η βάση του Δ’, από το φθόγγο άνω Πα, μεταφέρθηκε στον Δι.
Γ’ Παραγωγή
Η Γ’ παραγωγή των βάσεων περιλαμβάνει τη μεταφορά των βάσεων των ήχων που ανήκουν στη νητοειδή κλίμακα, ξέχωρα από τη Β’ παραγωγή που μεταφέρθηκε η βάση τους ένα πεντάχορδο κάτω, να μεταφερθεί και μία επταφωνία (αντιφωνία) κάτω. Έτσι λοιπόν:
- Η βάση του Β’ ήχου, από το φθόγγο Ζω’, εκτός του ότι μεταφέρθηκε στο φθόγγο Βου, μεταφέρθηκε και στον κάτω Ζω.
- Η βάση του Δ’ ήχου, από το φθόγγο ·, εκτός του ότι μεταφέρθηκε στο φθόγγο Δι, μεταφέρθηκε και στον Πα.
Αυτές οι μεταφορές έγιναν για να προσαρμοστούν οι βάσεις στις μεσαίες φωνητικές δυνατότητες, όπως αποφασίστηκε από τους Αγίους Πατέρες της Εκκλησίας.
